Veerkracht in jeugd

Lianne de vries

Universitair docent Biologische Psychologie aan de Vrije Universiteit Amsterdam

Waar doe je momenteel onderzoek naar?
Ik onderzoek hoe jongeren omgaan met stress in het dagelijks leven, en waarom sommige jongeren veerkrachtig blijven terwijl anderen meer risico lopen op angst of depressie. Daarbij gebruik ik gegevens van tweelingen en dagelijkse metingen via smartphones om de invloed en samenspel van genen, omgeving en gedrag te begrijpen.

Wat kan jouw onderzoek bijdragen in de praktijk? 
Ik hoop dat de resultaten van mijn onderzoek kunnen helpen om beter te begrijpen welke jongeren extra steun kunnen gebruiken, en hoe we veerkracht kunnen versterken op manieren die passen bij de persoon. Iedereen is anders, en wat voor de één wel werkt, werkt niet voor een ander. Uiteindelijk hoop ik dat deze kennis bijdraagt aan vroegere en meer gepersonaliseerde ondersteuning en preventie om jongeren te helpen veerkrachtig te kunnen functioneren.

Leuk weetje
Ik heb zelf een eeneiige tweelingzus, wat mijn onderzoek met tweelingen extra leuk maakt!

Linda Visser

Universitair Docent bij de Radboud Universiteit Nijmegen

Waar doe je momenteel onderzoek naar?
Momenteel doe ik onderzoek naar mentale veerkracht van jonge kinderen met psychische kwetsbaarheid. Het is een samenwerkingsproject met het Centrum Jonge Kind (CJK) van Karakter, een academisch centrum voor kinderpsychiatrie. Het uiteindelijke doel is het ontwikkelen van een instrument om mentale veerkracht in kaart te brengen bij kinderen die bij het CJK worden aangemeld en hun ouders.

Wat kan jouw onderzoek bijdragen in de praktijk?
Een dergelijk instrument zou tegemoetkomen aan een grote behoefte in de praktijk om, naast problemen en risicofactoren, ook beschermende (aan veerkracht bijdragende) factoren in kaart te kunnen brengen. Professionals in de kinderpsychiatrie kunnen dit gebruiken als startpunt om op te bouwen in de behandeling. Het helpt bij het vormen van een competentiegerichte kinderpsychiatrische beschrijving. Uiteindelijk zal dit de zorg aan en daarmee de mentale gezondheid van kwetsbare jonge kinderen ten goede komen.

Amanda van Loon

Universitair docent bij de afdeling Orthopedagogiek: Psychosociale Problemen, Universiteit Utrecht

Waar doe je momenteel onderzoek naar? 
Ik doe onderzoek naar de evaluatie en implementatie van preventie- en interventiestrategieën op school, met name gericht op stress en mentale gezondheid. Op dit moment doe ik onderzoek naar de effectiviteit en implementatie van het programma SterkWerk: een aanpak voor kinderen uit de bovenbouw van de basisscholen, met als doel om de sfeer en onderlinge relaties in de groep te verbeteren (ofwel promotie van een prosociaal klasklimaat). 

Waarom is jouw onderzoek belangrijk?
Mijn onderzoek draagt bij aan het inzichtelijk maken en verbeteren van schoolprogramma’s die het welzijn van kinderen en jongeren promoten. Dit is essentieel voor de ontwikkeling en academische groei van deze kinderen en jongeren. Door samen te werken met verschillende maatschappelijke partners, waaronder kenniscentra, scholen en (jeugdzorg)organisaties die interventies ontwerpen en implementeren, kunnen onderzoeksresultaten in de praktijk worden geïntegreerd. 

Leuk weetje
Ik vind het erg leuk om te sporten (handbal en Ultimate Frisbee) en om naar sportevenementen te gaan (zowel in Nederland als in het buitenland).

Stathis Grapsas

Universitair Docent, Universiteit Utrecht

Waar doe je momenteel onderzoek naar?
Ik onderzoek hoe de ontwikkeling van adolescenten tot actief betrokken burgers een bron van veerkracht kan zijn. Mijn onderzoek omvat vragen zoals: ‘Waarom zijn sommige adolescenten milieubewuster dan anderen, en hoe kunnen we milieubewust gedrag bij adolescenten stimuleren?’, en ‘Waarom vertrouwen sommige adolescenten de wetenschap en de samenleving, en tot welke gedachten en gedragingen leidt dit vertrouwen?’.

Wat kan jouw onderzoek bijdragen in de praktijk?
Antwoorden op dergelijke vragen kunnen ons helpen om praktijken te ontwikkelen die de veerkracht van jongeren vergroten door middel van maatschappelijke participatie. Praktijken die hen in staat stellen zich lid van een gemeenschap te voelen en te worden, hun leven in eigen hand te nemen en de wereld waarin ze opgroeien vorm te geven.

Leuk weetje
In mijn vrije tijd maak ik experimentele elektronische muziek.

Suzanne van de Groep

Universitair Docent, Erasmus Universiteit Rotterdam

Waar doe je op dit moment onderzoek naar?
Ik onderzoek wanneer en hoe prosociaal gedrag van jongeren, zoals helpen, delen en samenwerken, bijdraagt aan hun vermogen om om te gaan met maatschappelijke uitdagingen zoals eenzaamheid en polarisatie. In mijn werk combineer ik hersenonderzoek, gedragsmetingen, vragenlijsten en participatief onderzoek met jongeren zelf, om te begrijpen wat hen helpt om verbinding te maken in een snel veranderende samenleving.

Waarom kan jouw onderzoek bijdragen aan de praktijk?
Door beter te begrijpen onder welke omstandigheden prosociaal gedrag bijdraagt aan het welzijn van jongeren, kunnen scholen, beleidsmakers en hulpverleners interventies ontwikkelen die niet alleen sociale vaardigheden versterken, maar ook gevoelens van verbondenheid en zingeving bevorderen. Mijn onderzoek laat zien dat jongeren met de juiste ondersteuning zelf ook een belangrijke bron van veerkracht en verandering kunnen zijn.

Leuk weetje
Ik heb een tweelingzus, Ilse van de Groep, die ook onderzoek doet naar jongeren, maar dan juist naar risicovol en antisociaal gedrag. Mensen halen ons regelmatig door elkaar tijdens congressen, maar ondanks de verwarring is het ontzettend leuk om ons vanuit verschillende invalshoeken in te zetten voor het beter begrijpen en ondersteunen van jongeren.

Elizabeth Buimer

Universitair docent bij de Universiteit Leiden

Waar doe je momenteel onderzoek naar?
Ik onderzoek hoe ervaringen in de kindertijd invloed hebben op de ontwikkeling van de hersenen en hoe dat samenhangt met mentale gezondheid. Daarbij kijk ik vooral naar waarom meisjes vaker last hebben van angst of somberheid dan jongens, en hoe sociale relaties daarin een rol spelen.

Waarom is jouw onderzoek belangrijk?
Jonge vrouwen hebben twee keer zo vaak last van stemmingsklachten als jonge mannen, maar we weten nog niet waarom. Met mijn onderzoek wil ik dit beter begrijpen en tegelijk onderzoeken hoe we als samenleving veerkracht bij jongeren kunnen versterken. Om die steun echt te laten aansluiten bij wat jongeren nodig hebben, nemen we hun perspectieven en ervaringen actief mee in ons onderzoek — om te ontdekken wat werkt, voor wie en op welk moment.

Leuk weetje
Ik ben gek op een strandwandeling – weer of geen weer.

Jacqueline Zadelaar

Universitair docent, Universiteit Leiden

Waar doe je onderzoek naar?
Mijn onderzoekt focust op Bayesiaanse statistiek, met name op de ontwikkeling, toetsing en toepassing van wiskundige modellen waarmee we individuele verschillen in emotie, cognitie en gedrag in kaart kunnen brengen. Ook adviseer en ondersteun ik anderen bij het opzetten en uitvoeren van hun onderzoek, en bij het beantwoorden van onderzoeksvragen die met basisstatistiek slechts beperkt of niet te beantwoorden zijn.

Wat heb je hieraan in de praktijk?
Adequaat en efficiënt handelen vereist goed onderzoek en goed onderzoek vereist goede onderzoeksmethoden. Ik hoop bij te dragen aan onderzoek van hoge kwaliteit, opdat jongeren en hun omgeving worden gehoord, gesteund, en gestimuleerd.

Leuk weetje
Ik ben een groot voorstander van pret vinden in de kleine dingen in het leven, zoals bellenblazen of een vrolijk paar sokken.

Vera Heininga

Assistant professor veerkracht bij jeugd, Rijksuniversiteit Groningen

Waar doe je onderzoek naar?
Ik onderzoek hoe jongeren (12-25 jaar) veerkrachtiger worden in het dagelijks leven. Niet alleen hoe ze omgaan met stress en tegenslag, maar ook hoe ze positieve momenten beleven: hoe ze zich verheugen (voorpret), ervan genieten en dat goede gevoel kunnen vasthouden. Daarbij ben ik vooral geïnteresseerd in de invloed van vriendschappen en leeftijdsgenoten.

Wat hoop je dat jouw onderzoek zal bijdragen aan de praktijk?
Ik onderzoek veerkracht bij jongeren omdat mentale druk en stress steeds vaker voorkomen, en we nog te weinig weten hoe je naast ‘omgaan met tegenslag’ óók het vermogen om positieve momenten te beleven en vast te houden kunt versterken. Door te begrijpen welke rol vriendschappen en leeftijdsgenoten spelen in voorpret, genieten en nagenieten, kunnen we scholen, jeugdprofessionals en ouders gerichtere handvatten geven om het dagelijks welzijn van jongeren duurzaam te ondersteunen. Uiteindelijk wil dit onderzoek bijdragen aan praktische, laagdrempelige interventies die aansluiten bij het echte leven van jongeren.

Vertel in 1 zin iets verrassends over jezelf?
Ik ben voor één van mijn onderzoeken weleens uit een vliegtuig gesprongen.

Olga Bobolyubova

Universitair docent bij Universiteit Leiden

Waar doe je onderzoek naar?
Mijn onderzoek richt zich op de manier waarop ingrijpende jeugdervaringen van invloed zijn op online schade. Daarbij kijk ik bijvoorbeeld naar opkomende risico's die verband houden met kunstmatige intelligentie en digitale platforms. Ook onderzoek ik wat het vermogen van jongeren versterkt om veilig te zijn in de digitale wereld.

Wat kan jouw onderzoek bijdragen in de praktijk?
Mijn onderzoek helpt te achterhalen welke jongeren mogelijk kwetsbaarder zijn voor online schade als gevolg van ingrijpende jeugdervaringen, en welke beschermende factoren deze risico's kunnen verminderen. Ik hoop dat dit werk bijdraagt aan beter onderbouwd beleid voor digitale veiligheid.

Heb je een leuk feitje over jezelf?
Hoewel Engels mijn tweede taal is, is het de enige taal waarin ik fictie kan schrijven.

 

Kelly Ziemer

Universitair docent Ontwikkelingspsychologie aan Universiteit Leiden

Waar doe je onderzoek naar?
Mijn onderzoek richt zich op zelfzorg, zelfbeeld (bijv. zelfliefde) en overtuigingen, en hoe deze ons verbinden met anderen en (on)gelijkheid creëren. Mijn huidige onderzoeksprojecten omvatten: het onderzoeken van het discours over zelfliefde op sociale media; het doorbreken van het stigma rond geestelijke gezondheid in een gemeenschapsgericht gezondheidsproject met behulp van participatieve methoden zoals fotovoice; en inzicht te krijgen in de opvattingen en praktijken van docenten met betrekking tot (on)gelijkheid in Kirgizië. Daarnaast heb ik een module over zelfzorg ontwikkeld voor masterstudenten psychologie om hun zelfbewustzijn en copingvaardigheden te vergroten. Ook probeer ik een breder gesprek over zelfzorg op universitair niveau te stimuleren in de vorm van podcasts en panels.

Waarom is dit onderzoek belangrijk?
Mijn onderzoek is belangrijk omdat het erkent dat we leven in een maatschappij die steeds meer productiviteit, zelfoptimalisatie en veerkracht eist, zonder dat de grotere maatschappelijke systemen worden aangepakt. Mijn werk benadrukt de noodzaak om ons eigen zelfbewustzijn en begrip te bevorderen om authentiekere en kwalitatief betere verbindingen met anderen te kunnen leggen. Ik maak gebruik van participatieve onderzoeksmethoden en integreer reflectie en positionering in mijn onderzoek om de intersectionaliteit van onze eigen identiteiten te erkennen, met als doel meer gelijkheid te creëren tussen verschillende belanghebbenden.

Heb je een leuk feitje over jezelf?
Ik heb een tweelingbroer